Hiện nay có rất nhiều công cụ đánh giá và xếp hạng về tòa nhà Xanh và HQNL như Leed, Edge, Well,… Các công cụ này được áp dụng rất nhiều ở nước ngoài, và ở Việt nam cũng đã được áp dụng từ nhiều năm nay nhưng ở mức độ rất hạn chế (vài chục chứng chỉ/năm) và phần lớn được áp dụng cho các tòa nhà xây dựng mới.
Đối với các tòa nhà đang hoạt động ở Việt nam (số lượng hàng chục nghìn tòa nhà và thường được thiết kế và thi công không có tích hợp các yêu cầu về hiệu quả Năng lượng) cũng có thể áp dụng những công cụ như Leed, Edge, Lotus, phiên bản cho các tòa nhà đang hoạt động. Nhưng các đánh giá của các công cụ này thường chú trọng vào thiết kế (Leed, Edge) hay nếu có quan tâm một phần đến quản lý vận hành, thì cũng rất sơ sài và không bám sát thực tế quản lý & vận hành (Lotus BIO) hay chỉ chú trọng đến kết quả tiêu thụ Năng lượng (NABERS). Tất cả các công cụ nêu trên đều tương đối phức tạp, tốn kém và cần nhiều thời gian và thường phù hợp với những tòa nhà ở phân khúc rất cao cấp và chủ đầu tư đã có ý định xây dựng tòa nhà xanh ngay từ khi thiết kế ý tưởng. Còn tất cả các tòa nhà ở các phân khúc khác, nếu có được đánh giá bằng các công cụ trên thì cũng không thể đạt được mức có chứng nhận ở mức thấp nhất (ở điều kiện cơ sở hạ tầng hiện tại).
Về Quản lý và Vận hành HQNL, hiện tại không thấy có bộ công cụ nào phù hợp để đánh giá công việc của Ban quản lý tòa nhà về công việc sử dụng Năng lượng hiệu quả của họ.
Đi cùng với xu thế chung của thế giới, ở Việt nam các chủ đầu tư cũng ngày càng quan tâm quyết liệt hơn về xanh và HQNL, nhất là sau khi Việt nam cũng đã bắt đầu áp dụng ESG (Môi trường-Xã hội-Quản trị), giá điện liên tục tăng và yêu cầu về phát triển bền vững ngày càng lớn. Để quản lý và nâng cao hiệu quả việc sử dụng Năng lượng, các Chủ đầu tư, các công ty Quản lý bất động sản cần biết tòa nhà của mình đang và sẽ đứng ở đâu trong lĩnh vực này và các chiến lược nào cần thực hiện để nâng cao và liên tục nâng cao HQNL (theo thống kê của nước ngoài, các tòa nhà đang hoạt động có thể giảm lượng điện tiêu thụ đến 20%, nếu biết và thực hiện quản lý và vận hành Năng lượng một cách hiệu quả, ở Việt Nam con số này có thể còn cao hơn).
Với mong muốn tất cả các tòa nhà (không phụ thuộc vào phân cấp cao thấp, có thiết kế tích hợp HQNL từ đầu hay không, ngân sách cho HQNL nhiều hay ít,…), đều có thể nâng cao và liên tục nâng cao hiệu quả sử dụng Năng lượng của mình thông qua Quản lý và Vận hành HQNL, chúng tôi đã phát triển mộtBộ công cụ Đánh giá và Xếp hạng về Quản lý và Vận hành về Sử dụng NLHQ trong tòa nhà.
Các tiêu chí đánh giá của Bộ đánh giá này bao gồm:
Tất cả các tiêu chí gắn liền trực tiếp đến các công việc Quản lý và Vận hành thực tế, cần phải thực hiện thường xuyên hay định kỳ, với điều kiện cơ sở vật chất đang có sẵn của tòa nhà, để sử dụng Năng lượng hiệu quả và ngày càng hiệu quả hơn.
Các tiêu chí đánh giá không bao gồm hoặc bao gồm với hệ số nhỏ hơn của Bộ đánh giá này:
• Không bao gồm các tiêu chí về Cơ sở hạ tầng hiện có (thiết kế vỏ bọc tòa nhà và thiết kế và lắp đặt trang thiết bị tòa nhà,…), vì đấy không phải lĩnh vực chịu trách nhiệm của Quản lý vận hành, mà là của Chủ đầu tư. Quản lý vận hành chỉ có trách nhiệm sử dụng hiệu quả những cơ sở hạ tầng hiện có và tìm ra và đề xuất các giải pháp nâng cấp và chủ đầu tư sẽ là bên quyết định có thực hiện hay không)
• Không bao gồm các tiêu chí về kết quả về tiêu thụ Năng lượng trong khu vực mà khách hàng chịu trách nhiệm, nhưng bao gồm trách nhiệm giúp/cùng khách hàng giảm tiêu thụ điện này vì nó ảnh hưởng đến tải và tiêu thụ điện của hệ thống ĐHKK – phần do tòa nhà chịu trách nhiệm.
• Được bao gồm trong đánh giá với hệ số nhỏ: Kết quả về tổng tiêu thụ Năng lượng của tòa nhà, vì nó không chỉ phụ thuộc vào quản lý vận hành mà phần lớn hơn phụ thuộc vào cơ sở hạ tầng (vỏ bọc tòa nhà, hiệu quả Năng lượng của hệ thống trang thiết bị), mức độ tiêu thụ Năng lượng của khách hàng,… và rất nhiều vào thời tiết nữa.
Bộ công cụ bao gồm 2 hạng mục :
1. Quản lý HQNL và
2. Vận hành & Bảo trì HQNL
Mỗi hạng mục bao gồm 10 khoản khác nhau. Đối với mỗi khoản, có nhiều tiêu chí cụ thể được đặt ra tương ứng với một số điểm đánh giá nhất định.
Sau khi các tòa nhà có yêu cầu được đánh giá, cung cấp các số liệu, tài liệu cần thiết, Chuyên gia sẽ đánh giá xem xét từng tiêu chí của các hạng mục, dựa trên các tài liệu đã được cung cấp và xác nhận thực tế thực hiện tại tòa nhà và đưa ra số điểm đạt được cho từng tiêu chí.
Tổng số điểm đạt được thể hiện mức độ Quản lý và vận hành HQNL của Ban quản lý tòa nhà và có thể dùng nó để xếp hạng tòa nhà ở các mức độ: Kém, Dưới trung bình, Trung bình, Tốt, Xuất sắc và Dẫn đầu (tương đương với 1 đến 6 sao) và cấp xác nhận/chứng chỉ phù hợp.
Các mức xếp hạng
.png)
Lợi ích của bộ đánh giá này:
• Cung cấp một công cụ còn chưa có sẵn trên thị trường dùng để đánh giá và phân loại về “Quản lý và Vận hành HQNL” trong tòa nhà.
• Đơn giản, dễ thực hiện, có chí phí thực hiện rất thấp vì vậy phù hợp với bất cứ tòa nhà nào đang hoạt động (với số lượng hàng chục nghìn tòa nhà trong cả nước).
Ngay cả những tòa nhà đã có chứng chỉ Xanh, chưa chắc đã Quản lý và Vận hành HQNL đạt yêu cầu - mà thực tế ở Việt nam đã chỉ ra như vậy, do đại đa số các yêu cầu của Quản lý và Vận hành HQNL không có trong danh sách các tiêu chí Xanh. Và vì vậy các tòa nhà đã có chứng chỉ Xanh cũng nên/cần áp dụng bộ công cụ này để khai thác hết khả năng HQNL của mình.
• Định lượng được đến chi tiết các công việc Quản lý và Vận hành HQNL, nên Chủ đầu tư/Công ty quản lý tòa nhà có thể:
+ Đánh giá định lượng được kết quả thực hiện Quản lý và Vận hành HQNL
+ Phân loại và xếp hạng các tòa nhà về lĩnh vực Quản lý và Vận hành HQNL
+ Giúp định lượng yêu cầu, mục tiêu và thiết lập KPI về lĩnh vực Quản lý và Vận hành HQNL (cho Ban quản lý, cho từng cá nhân chịu trách nhiệm cho các hạng mục, khoản, tiêu chí, hành động cụ thể)
+ Đánh giá sự tiến bộ so với các năm trước (một cách tổng thể hoặc ở từng hạng mục, khoản, tiêu chí hành hành động cụ thể)
+ Khen thưởng/Kỷ luật dựa trên số điểm đánh giá đạt được hàng năm
• Là một hướng dẫn chi tiết về Quản lý và Vận hành HQNL, giúp tòa nhà
+ Định hướng chiến lược HQNL, trong ngắn hạn và dài hạn
+ Các hành động cụ thể cần thực hiện để đạt và nâng cao HQNL
+ Các yêu cầu cụ thể cho các hành động HQNL
• Chỉ ra được những lĩnh vực, nơi có cơ hội nâng cao HQNL cả trong cơ sở hạ tầng, quản lý, vận hành và bảo trì
• Cung cấp nhiều số liệu hữu ích cho báo cáo ESG, cho xây dựng chiến lược ESG
• Là công cụ đánh giá định kỳ (thường là một năm) giúp định hướng lại, thúc đẩy và lên kế hoạch năm tới cho HQNL
• Cấp chứng chỉ “Quản lý và Vận hành HQNL“ cho các tòa nhà trong nội bộ và có thể ra bên ngoài
• Giúp tòa nhà giảm thiểu và liên tục giảm thiểu được tiêu thụ Năng lượng, giảm phát thải CO2 và nâng cao uy tín của tòa nhà
• Có thể sử dụng kết quả đánh giá để làm tăng niềm tin của Khách hàng hiện tại và tiềm năng, với cam kết phát triển bền vững của tòa nhà và tạo sự khác biệt với các đối thủ cạnh tranh.
• Làm tăng uy tín và giá trị của tòa nhà với các nhà đầu tư khi đàm phán mua bán lại
Bộ công cụ này là bộ công cụ mở, vì vậy có thể được tự do sửa đổi và phát triển cho phù hợp với yêu cầu của từng đơn vị ứng dụng hoặc có thể dùng cho các hình thức doanh nghiệp khác (không phải tòa nhà), như các xí nghiệp công nghiệp và các loại công ty khác.
Đơn vị nào sử dụng bộ công cụ mở này cần ghi chú là đã sử dụng ý tưởng của Th.S-KS Trần Quý Năng.
Chi tiết hơn về Bộ Đánh giá có trong:
• Bộ công cụ Đánh giá Xếp hạng về Quản lý & Vận hành HQNL, TQN1.0 - 2024
• Hướng dẫn Cung cấp tài liệu/thông tin/tính toán cho từng tiêu chí
• Bảng tính điểm cho từng tiêu chí
• Hướng dẫn thực hiện Đánh giá
Th.S-KS Trần Quý Năng
Để có thêm thông tin xin liên hệ:
TQN EEConsulting
Tel.: 0913208060
